1. Denk goed na over opvolging: wie is een geschikte koper?
Wie gaat in jouw schoenen staan en wat is het beste voor je bedrijf? Zijn er al geïnteresseerde partijen en welke daarvan is de juiste koper? De één vindt opvolging en het voortbestaan van het bedrijf heel belangrijk, de ander hecht meer waarde aan een hogere opbrengst. Soms is het een combinatie van beide. Waar het zwaartepunt precies ligt? Dat hangt ook mede af van het soort overdracht. Er zijn twee verschillende scenario’s: een potentiële koper kan intern of extern zijn.
1. Interne overdracht
Het kan namelijk best zijn dat een van jouw werknemers interesse heeft om je bedrijf over te nemen. Misschien een dochter, zoon of andere werknemer die zich al jarenlang inzet voor het bedrijf.
Zo’n interne overdracht kan zekerheid en rust geven: je kent immers de persoon die je bedrijf voortzet. Het is waarschijnlijk iemand die je vertrouwt en aan wie je met een gerust hart het stokje overdraagt. De hoogst haalbare verkoopprijs is in dit verhaal meestal van ondergeschikt belang.
2. Externe overdracht
Aan de andere kant kun je ook kiezen voor een externe overdracht. Zo kan het voorkomen dat er intern geen geïnteresseerde kopers zijn. Of het is simpelweg financieel niet haalbaar. Je kunt je onderneming dan verkopen aan een externe overnemende partij.
In tegenstelling tot een interne overdracht is het gebruikelijk dat je na een externe overdracht niet of slechts tijdelijk betrokken bent bij de bedrijfsvoering. Dat hoeft niet erg te zijn, want een hoofdstuk in je leven definitief afsluiten kan juist rust geven.
2. Neem de tijd voor een goede voorbereiding
Het klinkt misschien als een wel erg lange aanloopperiode, maar de eerste voorbereidingen van de verkoop van je bedrijf zouden al zo’n 3 tot 5 jaar van tevoren moeten starten.
Dit heeft vooral te maken met de fiscale overdracht van je onderneming. Oftewel, de fiscale afrekening. Regel je namelijk alles pas in het laatste jaar? Dan is de kans groot dat je onnodig veel geld moet afdragen aan de Belastingdienst. En dat is natuurlijk zonde.
Het juiste moment voor de verkoop van je bedrijf
Het beste moment voor een succesvolle verkoop is wanneer het bedrijf financieel gezond is, stabiele groei laat zien en de markt gunstig is. Ook persoonlijke factoren tellen mee: wil je met pensioen, iets nieuws starten of meer tijd voor jezelf? Begin daarom jaren op tijd met goede voorbereiding: zorg dat je cijfers kloppen, je bedrijf minder afhankelijk is van jou en dat er een duidelijke groeistrategie ligt. Zo verkoop je op een hoogtepunt.
Juridische en fiscale structuur
Fiscale maar ook juridische aspecten spelen een belangrijke rol tijdens een bedrijfsoverdracht. Een wijziging van de rechtsvorm van je onderneming tijdens de voorbereiding kan je zelfs fiscaal voordeel opleveren.
Maar let op: vanwege fiscale termijnen moet een wijziging van de rechtsvorm al een aantal jaren vóór de overdracht een feit zijn. Laat je op dit gebied dus goed adviseren en start op tijd.
3. Zorg dat de interne organisatie van je bedrijf op orde is
Je wil alles zo strak mogelijk overdragen. Niet alleen omdat dit prettig werkt en vaak een vereiste is voor de meeste kopers, maar het kan ook leiden tot een hogere verkoopprijs. Zorg in ieder geval voor:
- Een duidelijke bedrijfsstrategie
- Goed geregeld debiteuren- en crediteurenbeheer
- Een actuele administratie
- Overzichtelijk voorraadbeheer
- Actuele vergunningen
- Inzicht in (looptijden van) contracten
4. Je financiële huishouding op orde maken
Hoe zit het met de liquide middelen van je bedrijf? En hoe is het gesteld met belangrijke ratio’s, zoals solvabiliteit en rentabiliteit? Deze zijn namelijk van grote invloed op de uiteindelijke verkoopprijs.
Wanneer deze ratio’s matig zijn, zorg er dan voor dat je op tijd aan de slag gaat om deze te verbeteren. Zoiets verbetert namelijk niet van de ene op de andere dag. Gemiddeld duurt het een aantal jaar voordat deze ratio’s aanzienlijk zijn verbeterd.
5. Houd rekening met grote klanten
Ook van belang is de diversiteit van je klantportfolio. Zeker als je sterk afhankelijk bent van een paar grote klanten kan dat vervelende gevolgen hebben voor een potentiële koper die het stokje overneemt.
Grote afnemers kunnen namelijk een change of control-bepaling hebben opgenomen in het contract. Dit komt er op neer dat het contract eenzijdig opzegbaar is, zodra iemand anders je bedrijf gaat runnen. Geen lekkere start voor je opvolger, zeker niet als dit een familielid of goede bekende is..
Zoek dit dus van tevoren uit en probeer dit risico goed in te schatten. Sluit je nog nieuwe contracten af? Probeer dan te voorkomen dat dergelijke bepalingen worden opgenomen.
6. Draag het management geleidelijk over
Mkb-bedrijven die relatief klein zijn, hebben vaak een gezicht: dat ben jij als eigenaar. Probeer ruim op tijd belangrijke taken over te dragen aan de nieuwe eigenaar en doe dit niet pas op het laatste moment.
Heb je al zicht op een mogelijke koper voor overname? Bijvoorbeeld een familielid dat het bedrijf overneemt? Dan kun je dit ook al in een vroeg stadium bekend maken aan (belangrijke) klanten. Hiermee schets je naar de buitenwereld het beeld van een soepele, organische overdracht.
Whitepaper Controle Belastingdienst
Start op tijd met je bedrijf verkoopklaar maken
Het verkoopklaar maken van je bedrijf gaat dus niet over één nacht ijs. Met een realistisch plan haal je het beste resultaat. Als je door de jaren heen alles in kaart hebt gebracht en op orde hebt, is de voorbereiding op een succesvolle verkoop afgerond.
De volgende fase is met een waardebepaling een prijskaartje aan je bedrijf hangen. Benieuwd wat je zaak waard is? In dit artikel zetten we de meest gebruikte rekenmethodes op een rij.
Bedrijf verkopen: stappenplan
Klaar voor de verkoop van je bedrijf? Zorg dat je steeds goed voorbereid bent op de volgende stap.
- Maak je bedrijf verkoopklaar: Zorg ervoor dat boekhouding en alle contracten op orde zijn. Let er ook op dat in deze spannende fase de omzet op peil blijft.
- Bepaal de waarde van je bedrijf. Laat een onafhankelijke expert een taxatie maken voor de waardering.
- Maak een verkoopmemorandum. Dat is een vertrouwelijk document dat je opstelt bij de verkoop van je bedrijf. Het geeft potentiële kopers een compleet beeld van je onderneming, met informatie over activiteiten, klanten, personeel, financiën en groeikansen. Vaak wordt het samen met een adviseur opgesteld en pas gedeeld nadat de koper een geheimhoudingsverklaring heeft getekend.
- Ga op zoek naar potentiële kopers: Zijn er nog geen geïnteresseerde kopers? Schakel hiervoor een gespecialiseerde adviseur is, of maak gebruik van een online platform.
- Start met onderhandelen en maak gebruik van de diensten van een goede adviseur om tot een goede prijs te komen.
- Goede communicatie is essentieel. Als het tot verkoop komt, communiceer dit dan zorgvuldig met alle betrokkenen, zoals personeel, klanten en toeleveranciers.
