Zzp’ers blijven doorwerken ondanks strengere controles: 2026 wordt spannend
De Belastingdienst handhaaft sinds dit jaar strenger op schijnzelfstandigheid. Vanaf 2026 komt daar nog een flinke versnelling bovenop: dan kunnen niet alleen naheffingen, maar ook boetes worden opgelegd wanneer een arbeidsrelatie eigenlijk loondienst blijkt te zijn. Toch is van een massale uitstroom van zzp’ers geen sprake—integendeel.
Aantal zzp’ers blijft stabiel
Uit recente KVK-cijfers blijkt dat er eind oktober bijna 1,8 miljoen zzp’ers stonden ingeschreven, een lichte stijging ten opzichte van september. Hoogleraar ondernemerschap Joris Knoben ziet dat als een opvallende trendbreuk: de jarenlange groei lijkt te stabiliseren, maar een leegloop blijft uit.
Zelfs in sectoren met veel controles blijven zelfstandigen actief. In de bouw, waar tussen de tien en twintig bedrijven momenteel worden onderzocht, werken opdrachtgevers nog steeds met zzp’ers. Alleen wanneer echt blijkt dat er geen sprake is van ondernemerschap, moet de situatie worden aangepast.
Toch zijn er zorgen
Tegelijkertijd blijkt uit recent onderzoek van de KvK dat ruim één op de tien zzp’ers de toekomst somber inziet en een onvoldoende geeft. Er worden vooral problemen met omzet, winstgevendheid en wet- en regelgeving verwacht. Ongeveer drie op de tien zzp’ers die zich in het afgelopen jaar lieten inhuren, maken zich zorgen door de handhaving op schijnzelfstandigheid. De regels zijn niet duidelijk genoeg en opdrachtgevers zijn volgens hen onzeker.
Advies van De Zaak: Werk je als zzp’er of huur je zelfstandigen in? Wacht niet tot 2026. Zorg voor heldere contracten, duidelijke gezagsverhoudingen en een werkwijze die past. Beoordeel arbeidsrelaties zorgvuldig, gebruik tools zoals de Scan Schijnzelfstandigheid, en raadpleeg een jurist bij twijfel. Zo voorkom je vervelende naheffingen achteraf.
Belastingdienst beantwoordt veelgestelde vragen: dit moet je weten voor 2026
Duizenden fiscalisten en salarisprofessionals bezochten de Intermediairdagen van de Belastingdienst. In tientallen sessies beantwoordden specialisten vragen over onderwerpen waar ondernemers in 2026 direct mee te maken krijgen: box 3, btw, fietsen van de zaak, youngtimers en de nieuwe handhaving op arbeidsrelaties. Dit zijn de belangrijkste inzichten die je als ondernemer moet kennen.
1. Fiets van de zaak: bijtelling vervalt niet automatisch
Door een wijziging in het Belastingplan is er geen directe koppeling meer tussen woon-werkverkeer en bijtelling. Veel vragen gingen over de situatie waarin iemand geen woon-werkverkeer meer heeft — bijvoorbeeld omdat hij volledig thuiswerkt.
De Belastingdienst bevestigde:
- Als je de fiets kunt gebruiken voor privédoeleinden, geldt nog steeds een bijtelling van 7%.
- Alleen wanneer de fiets in minder dan 10% van de tijd bij jouw woonadres staat, vervalt de bijtelling.
2. Box 3: twee verschillende termijnen voor ‘Opgaaf Werkelijk Rendement’
Dat de indieningstermijn soms 12 weken en soms 26 weken is, bleek veel verwarring te geven. De uitleg:
- 12 weken → als de belastingplichtige zélf de aangifte heeft ingediend.
- 26 weken → als een fiscaal dienstverlener de aangifte indiende.
Die langere termijn is bedoeld om adviseurs voldoende tijd te geven informatie op te vragen bij hun klanten.
3. Btw: nieuwe herzieningsregels bij investeringen vanaf € 30.000
Vanaf 1 januari 2026 geldt een herzieningsperiode van 5 jaar voor investeringsdiensten zoals verbouwingen, schilderwerk en dakrenovaties.
Dat betekent:
- De aftrek van btw staat niet meer meteen vast.
- De opdrachtgever moet jaarlijks opnieuw beoordelen of de aftrek nog klopt.
Bij een afwijking van meer dan 10% moet dit in de btw-aangifte worden gecorrigeerd.
Belangrijk dus voor iedereen die met aannemers werkt — of zelf investeringsdiensten aanbiedt.
4. Youngtimers: de regels veranderen echt
Veel vragen gingen over de aangekondigde versobering. De Belastingdienst bevestigde nogmaals:
- 2026: minimumleeftijd stijgt van 15 naar 16 jaar
- 2027: minimumleeftijd wordt 25 jaar
- De bijtelling blijft 35% van de waarde in het economisch verkeer
Voor ondernemers die strategisch plannen met hun wagenpark is dit cruciale informatie.
5. Handhaving arbeidsrelaties: vanaf 2026 vervalt de zachte landing
De Belastingdienst herhaalde nogmaals het belangrijkste signaal:
Vanaf 1 januari 2026 kunnen boetes worden opgelegd bij schijnzelfstandigheid.
Wat betekent dat concreet?
- Geen automatische bedrijfsbezoeken meer: controles kunnen ook anders worden gestart.
- Voor 2025 geldt nog wél de zachte landing: geen boetes, maar wel correcties.
- Voor fouten van vóór 2025 kan de Belastingdienst alleen terugvorderen bij kwaadwillendheid of bij het negeren van waarschuwingen.
Voor opdrachtgevers én zelfstandigen wordt 2026 dus een belangrijk kanteljaar.
Advies van De Zaak: Het komende jaar veranderen de regels op meerdere fronten: auto, fiets, box 3, btw én zzp-handhaving. Zorg dat je jouw processen vóór januari op orde hebt, zodat 2026 geen verrassingen oplevert.
Nederlanders werken langer door: niet iedereen kan dat volhouden
Uit nieuw onderzoek van het RIVM blijkt dat Nederlanders steeds langer doorwerken én dat zij dat meestal in goede gezondheid doen. Waar 55-jarigen in 2010 gemiddeld nog 8,5 jaar werkten, ligt dat voor de 55-jarigen van 2019 op zo’n 11 jaar—ruim 2,5 jaar langer.
Het goede nieuws: die extra jaren zijn voor de meeste mensen fysiek en mentaal goed vol te houden. Gemiddeld werken mensen vanaf hun 55e slechts 1,5 jaar in slechte gezondheid en 2,5 jaar met beperkt werkvermogen.
Maar er is ook een duidelijk risico: lageropgeleiden en mensen met zware beroepen (zoals bouw, industrie, landbouw en onderwijs) brengen veel meer jaren door in minder goede gezondheid. Voor deze groepen blijft extra ondersteuning cruciaal.
Advies van De Zaak: Heb je oudere medewerkers of werk je zelf in een fysiek zwaar beroep? Kijk tijdig naar mogelijkheden om het werk te verlichten, regelingen te benutten of duurzame inzetbaarheid te versterken. Dat voorkomt uitval — én verlengt ieders inzetbare werkjaren.
Meer weten over ondernemen na je pensioen? Lees: Ondernemen na je pensioen: complete gids voor 65-plus ondernemers
Zakelijk rijden in 2026 wordt duurder: dit moet je weten over EV’s en bijtelling
Voor ondernemers die een zakelijke auto rijden — elektrisch of niet — verandert er in 2026 behoorlijk wat. De overheid draait verschillende voordelen terug en dat ga je merken in je portemonnee.
Motorrijtuigenbelasting (MRB) voor EV’s flink omhoog
Elektrische auto’s waren jarenlang bijna MRB-vrij, maar dat tijdperk loopt af. Vanaf 1 januari 2026 betaal je 70% van het normale benzinetarief (was 25%). Omdat EV’s zwaarder zijn, kan dit per kwartaal honderden euro’s schelen. De korting wordt de komende jaren verder afgebouwd naar 0% in 2030.
Bijtelling: voordeel voor EV’s blijft nog even bestaan
Het goede nieuws: de bijtellingsverhoging wordt uitgesteld.
- 2026: 18% over de eerste €30.000
- 2027: 20%
- Vanaf 2028: gelijk aan benzine/diesel: 22%
Koop je in 2026 een EV, dan blijft dat lagere tarief 60 maanden gelden.
Advies van De Zaak: Maak een berekening voor zowel MRB als bijtelling vóórdat je een nieuwe zakelijke auto bestelt. Vooral bij zwaardere modellen pakt 2025 financieel nog een stuk gunstiger uit dan 2026.
Belangrijke data voor ondernemers
- 20 december t/m 4 januari 2026: kerstvakantie
- 25 en 26 december: eerste en tweede kerstdag
- 31 december: uiterste deponeringsdatum jaarrekening 2024
- 31 december: uiterste aangifte- en betaaldatum btw maand november 2025
- 31 december: peildatum rekening-courant maatregel
